Πολυκυστικές Ωοθήκες

Πολυκυστικές Ωοθήκες

Κατά προσέγγιση 5-10% των γυναικών πάσχουν από το Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών (PCOS), γεγονός που το κάνει μια από τις πιο συχνές ενδοκρινοπάθειες σε γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας. Είναι σημαντικό να μη συγχέεται το Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών με τις πολυκυστικές ωοθήκες. Περίπου 20%  των γυναικών αναπαραγωγικής ηλικίας έχουν πολυκυστικές ωοθήκες, αλλά λιγότερες από τις μισές έχουν τα βιοχημικά και ορμονικά ευρήματα που συνιστούν το Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών.

Πρόκειται για ένα σύνδρομο άγνωστης αιτιολογίας που χαρακτηρίζεται από υπερανδρογοναιμία και διαταραχή της ωοθυλακιογένεσης. Σε κάποιες περιπτώσεις οι ασθενείς παρουσιάζουν αντίσταση στην ινσουλίνη αυξάνοντας έτσι τον κίνδυνο να παρουσιαστούν μεταβολικά νοσήματα όπως ο Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου 2 και καρδιαγγειακά νοσήματα. Το σύνδρομο έχει διάφορες εκδηλώσεις, με πιο κύριες τις εξής:

  • Παχυσαρκία
  • Υπερτρίχωση ή Αλωπεκία
  • Ακμή
  • Ανωοθυλακιορρηξία
  • Διαταραχές της περιόδου
  • Υπογονιμότητα

Τόσο οι ορμονικές - ωοθηκικές, όσο και οι μεταβολικές διαταραχές του PCOS φαίνεται να ελέγχονται εν μέρει από γονιδιακούς παράγοντες.

Η θεραπεία του είναι κατά κύριο λόγο συμπτωματική για την αντιμετώπιση των διαταραχών της εμμήνου ρύσης με χορήγηση αντισυλληπτικών, προγεστερόνης και ινσουλινο-ευαισθητοποιητικών παραγόντων  και αλλαγή του τρόπου ζωής με σωστή  διατροφή για μείωση του υπερβολικού βάρους.

Το PCOS αποτελεί μια από τις κυριότερες αιτίες υπογονιμότητας για τις γυναίκες.

Η εξωσωματική γονιμοποίηση αποτελεί μια εξαιρετικά αποτελεσματική μέθοδο αντιμετώπισης της υπογονιμότητας που σχετίζεται με το σύνδρομο πολυκυστικών ωοθηκών, και γενικά προτείνεται σαν τρίτη γραμμή αντιμετώπισης, σε περίπτωση μη αποτελεσματικής θεραπείας με κιτρική κλομιφαίνη, λετροζόλη ή/και γοναδοτροπίνες. Υπάρχει όμως περίπτωση να προταθεί ως μέθοδος πρώτης επιλογής όταν συνοδεύεται από πρόσθετες ενδείξεις (π.χ. ανδρικός ή σαλπιγγικός παράγοντας, ενδομητρίωση κ.λ.π). Η χρήση φαρμάκων όπως τα ανάλογα GnRH (αγωνιστές και ανταγωνιστές) σε συνδυασμό με γοναδοτροπίνες στα πλαίσια ενός προγράμματος εξωσωματικής γονιμοποίησης συνδέονται με υψηλά ποσοστά κύησης.  Σε ένα ποσοστό 15% των γυναικών με το σύνδρομο είναι πιθανό πως θα χρειαστεί εξωσωματική γονιμοποίηση – IVF.